Tên Khác Của Sông Thạch Hãn

Tên Khác Của Sông Thạch Hãn

Là tên vùng rừng núi phía Tây huyện Vĩnh Linh, thuộc địa phận xã Vĩnh Hà, cách thị trấn Bến Quan khoảng 7 km. Đây là điểm xuất phát đầu tiên của đường mòn gùi thồ đơn sơ trên đường Trường Sơn, nhằm chi viện cho chiến trường miền Nam vào thời điểm khó khăn nhất, mở đầu cho cuộc trường chinh “Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” của dân tộc Việt Nam. Đồn Công an Hiền Lương của ta trong suốt 12 năm ( ) không chỉ là nơi tố cáo sự vi phạm Hiệp định Giơ-ne-vơ của Mỹ – Ngụy với tổ chức Quốc tế mà còn là nơi diễn ra các cuộc đấu tranh gay gắt giữa ta và địch để bảo vệ quy chế khu phi quân sự. Đó là một hệ thống các quan điểm lý luận mang tính khoa học và cách mạng về văn hóa và xây dựng nền văn hóa Việt Nam.

Nhiều gia đình đã tự trồng những vườn hoa để đến ngày rằm hoặc lễ, Tết cắt đưa đi viếng, thả hoa trên sông Thạch Hãn tri ân tưởng nhớ các liệt sĩ. Sông Đakrông – thượng nguồn của sông Thạch Hãn nhìn từ cầu Đakrông.Kô Kăn Sương bảo với tôi rằng, do phải chảy quanh co giữa núi rừng Trường Sơn, trải qua lắm thác ghềnh với vô số đá ngầm, đá dựng, dòng nước trở nên trong vắt. Với những nét đặc trưng đó, người dân Quảng Trị luôn coi sông Thạch Hãn là biểu tượng của đạo lý trong sạch và ý chí kiên cường. Chính sông Đakrông là niềm cảm hứng để nhạc sĩ Tô Hải sáng tác bài “Sông Đakrông mùa xuân về” cho dù lời ca, ý tác giả là ca ngợi cả đại ngàn Tây Nguyên. Dưới kia, dòng Đakrông xanh thắm hoà cùng màu xanh của núi và mây trời. Sông êm đềm chảy xuôi, hoà cùng các dòng tạo nên sông Thạch Hãn linh thiêng trước khi đổ ra Cửa Việt.

Có lẽ người Mỹ đến thăm Vịnh Mốc, Củ Chi sẽ hiểu được tại sao một tên Đế Quốc to lớn với trang bị hiện đại lại thua thảm hại trước một dân tộc Việt Nam nhỏ bé! Điểm đến đầu tiên trong chuyến hành trình là nghĩa trang liệt sĩ Trường Sơn, nơi an nghỉ của liệt sĩ. Đây là nghĩa trang có quy mô lớn nhất Việt Nam, có kiến trúc, bố cục độc đáo, không giống đa phần nghĩa trang liệt sĩ khác ở Việt Nam. Khu trung tâm nằm trên một ngọn đồi cao 32,4m có đài tưởng niệm bằng đá trắng cao vút uy nghiêm, rỗng ruột và khuyết ba mặt, thể hiện nỗi mất mát vô cùng. Bốn khu đặt mộ liệt sĩ được xếp theo tỉnh, thành phố trải trên năm quả đồi.

Tên Khác Của Sông Thạch Hãn
Tên Khác Của Sông Thạch Hãn

Và vấn đề phát triển có vẻ vẫn còn là cả một cuộc vật lộn tốn nhiều thời gian và công sức tại đây. 30 năm sau cuộc chiến, mảnh đất Quảng Trị ngày nay vẫn còn nghèo, có vẻ vẫn còn in đậm những dấu ấn hữu hình và vô hình của cuộc chiến. Tuy nhiên, tại nhiều nơi khác trong tỉnh, sự phát triển vẫn còn khá chậm chạp. Đi tới đâu, tôi cũng được nghe giới lãnh đạo địa phương quảng bá rằng chính sách khuyến khích đầu tư tại Quảng Trị là ưu đãi và thông thoáng nhất so với cả nước.

Chùa được xây dựng vào năm 1739 đời vua Lê Ý Tông với tên gọi là Am Tịnh Độ, được trùng tu vào năm 1941 và xây dựng lại vào năm 1975. Trải qua hơn 250 năm tồn tại, biết bao thăng trầm của lịch sử đã làm chùa thay đổi khá nhiều nhưng vẫn khẳng định được tầm quan trọng bằng cội nguồn nhân bản truyền thống của đất và người Quảng Trị. Trong chùa hiện vẫn còn lưu giữ một hiện vật có giá trị nghệ thuật cao là pho tượng Đức Phật A Di Đà. Nhà tù Lao Bảo là bằng chứng sống động nhất về tội ác của thực dân Pháp và bọn tay sai đối với đồng bào và chiến sĩ của ta trong những năm đầu thế kỷ XX.

Sau khi bị địch bắt, anh được địch đưa đi chữa trị tại quân y viện Nguyễn Tri Phương – Huế. Sau đó được đưa vào bệnh viện Duy Tân, Đà Nẵng, để tiếp tục chữa trị trong suốt thời gian 2 tháng. Khi sức khỏe anh bắt đầu bình phục, địch đã chuyển anh từ trại giam Non Nước (Đà Nẵng) vào nhà lao Bạch Đằng để tra xét. Về Thạch Hãn trong một buổi chều mưa của tiết trời tháng 8 sừng sững trước mắt tôi là tượng Đài Mai Quốc Ca, ghi dấu cuộc chiến đấu của các anh- những chiến sỹ trẻ làm sống dậy tinh thần đấu tranh quật cường trong thời chiến.

Tên Khác Của Sông Thạch Hãn
Tên Khác Của Sông Thạch Hãn

Đánh vào khu Đông ta diệt 2.500 tên địch, chiếm lĩnh phần lớn các cao điểm. Quân đội viễn chinh Pháp đã tập trung hầu hết máy bay chiến đấu, máy bay vận tải ở Đông Dương cho mặt trận. Đế quốc Mỹ chi viện cho thực dân Pháp gần 100 máy bay oanh tạc chiến đấu và gần 50 máy bay vận tải; đồng thời tổ chức diễn tập “đổ bộ ào ạt vào Đông Dương”. Cầu treo Bến Tắt được xây dựng vào năm 1973 do Trung đoàn 99 Công binh tiến hành thi công trên trục đường 15, thay thế điểm vượt thượng nguồn sông Bến Hải bằng ngầm Bến Tắt. Đến tháng 11/1973 cầu treo Bến Tắt hoàn thành và đưa vào sử dụng, góp phần đẩy mạnh tốc độ chi viện cho chiến trường miền Nam.

Thời tiết lúc này không thuận lợi, áp thấp nhiệt đới liên tục xảy ra, nước sông Thạch Hãn dâng cao, cả thị xã chìm trong biển nước. Các chiến sỹ của ta vừa thay nhau tát nước chống ngập công sự, vừa chống trả địch, suốt ngày ngâm mình trong nước, ăn lương khô, uống nước lã nên sức khoẻ giảm sút, thương vong rất lớn có ngày trên 100 người. Suốt 81 ngày đêm của Mùa hè đỏ lửa năm 1972, mảnh đất chưa đầy 6km2 đã hứng chịu 328 ngàn tấn bom đạn với sức công phá tương đương 7 quả bom nguyên tử Mỹ đã ném xuống thành phố Hirôsima của Nhật Bản năm 1945. Hàng ngàn chiến sĩ tuổi đời vừa tròn mười tám, đôi mươi đã vĩnh viễn nằm xuống để viết nên bản anh hùng ca bất diệt về tinh thần quả cảm, sự hy sinh vô bờ bến vì độc lập – tự do và thống nhất Tổ quốc của dân tộc Việt Nam. Ngoài hai nghĩa trang quốc gia Trường Sơn và Đường Chín thì sông Thạch Hãn và Thành cổ Quảng Trị được xem là những nghĩa trang không mộ của hàng vạn đồng bào, chiến sĩ cả nước anh dũng hy sinh và mãi mãi nằm lại trên vùng đất linh thiêng này.

Vụ việc khiến một người tên T.T (36 tuổi, ngụ xã Hải Lệ) có mặt trên tàu tử vong. Nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên (Hà Giang) được xây dựng năm 1990 là nơi yên nghỉ của hơn 1.700 liệt sỹ -“ngôi nhà chung” của các liệt sỹ đã hy sinh trong cuộc chiến bảo vệ biên giới phía Bắc. Bức thư anh Huỳnh để lại cho gia đình nay đã ố vàng, nhưng vẫn còn rõ nét chữ màu mực xanh Cửu Long. Giống như tôi, biên tập viên Phương Nga đã rưng rưng khi đọc những dòng chữ đầy xúc động, trách nhiệm trước Tổ quốc và gia đình.

Những lời thuyết minh, những trang ảnh, những thuớc phim, những hiện vật minh chứng cho sự khốc liệt của chiến tranh và còn đó những hình ảnh chiến đấu anh dũng của các chiến sỹ ta vẫn nguyên vẹn trong tâm trí chúng tôi./. Ngày 30/3/1972 hai Sư đoàn 304 và 308 với sự hỗ trợ của các trung đoàn xe tăng và pháo binh đã vượt qua khu phi quân sự tại giới tuyến 17 chia cắt 2 miền. Đồng thời từ phía Tây, Sư đoàn 324B với xe tăng hỗ trợ theo đường 9 từ Lào vượt qua Khe Sanh tiến vào thung lũng sông Thạch Hãn.

Tên Khác Của Sông Thạch Hãn
Tên Khác Của Sông Thạch Hãn

Với sự hợp lực của quân ta đã gây bất ngờ cho quân phòng thủ của ngụy và đồng minh Mỹ. Quân ta tiến đánh vào các vị trí phòng thủ của sư đoàn 3 ngụy làm tan rã lực lượng địch. Trong 81 ngày đêm mùa hè đỏ lửa Mỹ đã từng ném xuống 80 vạn tấn bom (khối lượng chất nổ bằng 7 quả bom mà Mỹ đã ném xuống Hiroshima (Nhật Bản) trên diện tích 3 km2 của Thành cổ. Vì sự hy sinh mất mát quá lớn lao và sự khốc liệt bạo tàn của chiến tranh nên Thành cổ Quảng Trị được loài người tiến bộ trên thế giới gọi là thành phố “tuẫn đạo” . Cựu chiến binh Đinh Văn Lành, quê ở Hải Phòng, từng tham gia chiến đấu bảo vệ Thành cổ Quảng Trị vào năm 1972 cho biết, vào dịp lễ 30/4 hoặc 27/7 hàng năm, ông đều dành thời gian vào Thành cổ Quảng Trị, thắp hương cho đồng đội cùng chung chiến hào năm xưa. Mỗi lần đến Thành cổ Quảng Trị, ông đều không kìm được cảm xúc và nước mắt.

Tên Khác Của Sông Thạch Hãn
Tên Khác Của Sông Thạch Hãn

Cổ thành xưa và dòng sông Thạch Hãn trở thành tượng đài lịch sử trong tâm khảm đồng bào cả nước. Nơi đây mãi là cội nguồn cho những cuộc hành hương ngược dòng lịch sử cho những ai muốn chiêm nghiệm lẽ sống và sự hy sinh bất tử. Cũng tại nơi này, nhiều hiện vật có giá trị đã được lưu giữ như một bằng chứng không thể chối cãi về sự tàn khốc của cuộc chiến tranh. Tôi đã nhiều lần thăm Thành cổ và không lần nào nước mắt không rơi khi đọc những dòng bút tích của liệt sỹ Lê Văn Huỳnh, xã Lê Lợi, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình. Không ai biết còn thêm bao nhiêu nữa những hài cốt đang nằm lặng im dưới miên man cỏ xanh của mảnh đất này.

Nhà lao Quảng Trị có lúc đã trở thành trung tâm lãnh đạo phong trào cách mạng bởi chính đây từng là nơi giam giữ những hạt nhân nòng cốt của thanh niên, những chiến sĩ cộng sản đầu tiên của Quảng Trị và nhiều vị lãnh đạo của Tỉnh ủy, Xứ ủy thuộc thời kỳ tiền khởi nghĩa. Sáng hôm sau, đích thân Tổng Biên tập Báo Quảng Trị Trương Đức Minh Tứ dẫn đoàn công tác của Báo Quảng Ninh lên cửa khẩu Lao Bảo. Quốc lộ 9 nối thành phố Đông Hà với Lao Bảo và nước bạn Lào dài hơn 80km. Cả hai chiến lược và chiến dịch của Mỹ và quân đội Việt Nam Cộng hoà đều thất bại, trong đó thắng lợi của Chiến dịch Đường 9 – Nam Lào góp phần quan trọng đến việc Mỹ phải rút quân khỏi miền Nam Việt Nam. Dọc quốc lộ 9 đi lên Lao Bảo không ít những địa danh bên đường gợi lữ khách nhớ đến những trận đánh oai hùng của Quân đội Nhân dân Việt Nam như Đầu Mầu, Tà Cơn, Làng Vây, Khe Sanh.

Scroll to Top