แอร์บัสติดสินบนประเทศใด สรุปคดีสินบนแอร์บัส 2020 ค่าปรับ 3.6 พันล้านยูโร

ตามเอกสารคดีปี 2020 แอร์บัสติดสินบนผ่านนายหน้าและพนักงานเพื่อขายเครื่องบินให้ลูกค้าใน 5 ประเทศที่สำนักงานปราบปรามการฉ้อโกงร้ายแรงของสหราชอาณาจักร (SFO) ตั้งข้อหา ได้แก่ มาเลเซีย (แอร์เอเชียและแอร์เอเชีย เอ็กซ์) ศรีลังกา (ศรีลังกันแอร์ไลน์) ไต้หวัน (ทรานส์เอเชียแอร์เวย์) อินโดนีเซีย (การูด้าและซิตี้ลิงก์) และกานา (เครื่องบินลำเลียงทางทหารของรัฐบาล) ขณะที่ส่วนของฝรั่งเศสและสหรัฐอเมริการะบุจีนเป็นหลักร่วมกับอีกหลายประเทศ ข้อหาในอังกฤษคือความผิดฐานไม่ป้องกันการติดสินบนตามมาตรา 7 ของ Bribery Act 2010 และจบด้วยข้อตกลงชะลอการฟ้อง ไม่ใช่คำพิพากษาว่ามีความผิด

เรียบเรียงโดย ทีมบรรณาธิการ Empirememes · ตรวจสอบข้อมูลล่าสุด 11 กันยายน 2569

แอร์บัสติดสินบนในการขายเครื่องบินให้กับประเทศใด?

คำตอบขึ้นอยู่กับว่าหมายถึงเอกสารของหน่วยงานไหน เพราะคดีนี้มีผู้สอบสวน 3 ประเทศ และแต่ละประเทศรับผิดชอบคนละกลุ่มลูกค้าหรือพื้นที่ คำพิพากษาของศาลอังกฤษที่ออกวันที่ 31 มกราคม 2020 เขียนไว้ชัดในย่อหน้าที่ 3 ว่าการสอบสวนของ SFO เกี่ยวกับความผิดฐานติดสินบนในมาเลเซีย ศรีลังกา ไต้หวัน อินโดนีเซีย และกานา

ถ้าเป็นข้อสอบปรนัยที่ถามว่าแอร์บัสติดสินบนในการขายเครื่องบินให้กับประเทศใด และมีตัวเลือกเป็นหนึ่งในห้าประเทศนี้ ตัวเลือกนั้นคือคำตอบที่ตรงกับเอกสารของอังกฤษ ถ้าตัวเลือกเป็นจีน ก็ตรงกับเอกสารของสหรัฐฯ และฝรั่งเศส

ประเทศในส่วนของฝรั่งเศส

คำพิพากษาอังกฤษระบุว่าการสอบสวนของ PNF เกี่ยวกับการติดสินบนและการทุจริตในจีน โคลอมเบีย เนปาล เกาหลีใต้ สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ซาอุดีอาระเบีย (กรณี Arabsat) ไต้หวัน และรัสเซีย กรณีโคลอมเบียนั้น SFO เป็นผู้นำการสอบสวน แต่ตกลงให้รวมไว้ในข้อตกลงของฝรั่งเศส (CJIP) เพื่อสะท้อนว่าฝรั่งเศสเป็นผู้นำทีมสอบสวนร่วม

ประเทศในส่วนของสหรัฐอเมริกา

ประกาศของสหรัฐฯ ที่เผยแพร่ซ้ำโดยสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและศุลกากร (ICE) ระบุว่าข้อหา FCPA มาจากการเสนอและจ่ายสินบนให้เจ้าหน้าที่ต่างประเทศ รวมถึงเจ้าหน้าที่จีน ระหว่างราวปี 2013 ถึง 2015 แอร์บัสว่าจ้างคู่ค้าทางธุรกิจรายหนึ่งในจีน และจ่ายเงินเข้าบัญชีธนาคารในฮ่องกงที่เป็นชื่อบริษัทของคู่ค้าอีกราย เพื่ออำพรางการว่าจ้างนั้น

ไทยอยู่ในคดีแอร์บัสหรือไม่

คำพิพากษาย่อหน้าที่ 35 ระบุว่า PNF ได้พุ่งเป้าสอบสวนพฤติกรรมในหลายตลาด ซึ่งมีไทยอยู่ในรายชื่อด้วย ร่วมกับอินเดีย เวียดนาม ญี่ปุ่น ตุรกี เม็กซิโก บราซิล และคูเวต แต่รายชื่อประเทศที่อยู่ในข้อตกลงสุดท้ายตามย่อหน้าที่ 3 ไม่มีไทย การอยู่ในขอบเขตการสอบสวนจึงไม่ได้แปลว่ามีข้อสรุปว่ามีการติดสินบนในประเทศนั้น

คดีสินบนแอร์บัส 2020 ยุติลงด้วยข้อตกลงอะไรบ้าง?

คดีจบพร้อมกันใน 3 ประเทศเมื่อวันที่ 31 มกราคม 2020 ด้วยข้อตกลง 4 ฉบับ แอร์บัสระบุในประกาศของบริษัทว่ามีข้อตกลงกับ PNF ของฝรั่งเศส SFO ของอังกฤษ กระทรวงยุติธรรมสหรัฐฯ (DoJ) และกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ (DoS)

• ฝรั่งเศส: ข้อตกลงความยุติธรรมเพื่อประโยชน์สาธารณะ (CJIP) พักการดำเนินคดี 3 ปี และให้สำนักงานต่อต้านการทุจริตของฝรั่งเศส (AFA) ตรวจสอบระบบกำกับของแอร์บัส
• อังกฤษ: DPA อายุ 3 ปี ตามข่าวของ SFO มีผลถึงวันที่ 31 มกราคม 2023 และเป็น DPA ฉบับที่ 7 ของ SFO นับตั้งแต่อังกฤษเริ่มใช้ระบบนี้ในปี 2013
• สหรัฐฯ (DoJ): DPA อายุ 3 ปี เชื่อมกับคำฟ้องที่ยื่นต่อศาลแขวงวอชิงตัน ดี.ซี. เมื่อ 28 มกราคม 2020 ข้อหาสมคบกันละเมิดบทบัญญัติต่อต้านสินบนของ FCPA และสมคบกันละเมิดกฎหมายควบคุมการส่งออกอาวุธ (AECA) กับ ITAR
• สหรัฐฯ (DoS): ข้อตกลงยินยอม (Consent Agreement) กำหนดให้แอร์บัสมีเจ้าหน้าที่อิสระด้านการปฏิบัติตามกฎควบคุมการส่งออก

ในอังกฤษ ผู้พิพากษา Dame Victoria Sharp ประธานแผนกคดีควีนส์เบนช์ ฟังคำร้องแบบลับเมื่อ 28 มกราคม 2020 และให้การรับรองเบื้องต้น แล้วรับรองขั้นสุดท้ายในการพิจารณาแบบเปิดเผยวันที่ 31 มกราคม 2020 ส่วนในสหรัฐฯ สำนักข่าวอัลจาซีราอ้างคำพูดของผู้พิพากษา Thomas Hogan ว่าเป็นแผนติดสินบนที่แพร่หลายและร้ายแรงในหลายแผนกของแอร์บัส และดำเนินไปหลายปี

ทำไมศาลอังกฤษยอมให้ทำข้อตกลงแทนการดำเนินคดี

ศาลยอมรับว่าความผิดร้ายแรงมาก และเขียนว่าการติดสินบนเป็นเรื่องที่ฝังรากในธุรกิจหลัก 2 ส่วนของแอร์บัส แต่เห็นว่าเหตุผลที่ไม่ควรฟ้องมีน้ำหนักมากกว่า เหตุผลหลักคือความร่วมมือที่ศาลเรียกว่าเป็นแบบอย่าง การรายงานพฤติกรรมที่เกิดเกือบทั้งหมดในต่างประเทศ ซึ่ง SFO จะไม่รู้ถ้าแอร์บัสไม่เปิดเผย และการเปลี่ยนแปลงภายในบริษัท

ตัวเลขที่ศาลยกมาคือ ตั้งแต่ปี 2015 แอร์บัสแยกทางกับผู้บริหารระดับสูง 63 คน ถูกไล่ออก 31 คน อีก 32 คนลาออกหรือเกษียณ คณะกรรมการบริษัท 8 จาก 12 ตำแหน่งเป็นคนที่เข้ามาหลังเหตุการณ์ และบริษัทลดการใช้คู่ค้าทางธุรกิจลง 95 เปอร์เซ็นต์ทั้งกลุ่มภายในปี 2015 ศาลยังพิจารณาผลกระทบถ้าบริษัทถูกตัดสินลงโทษ เพราะอาจถูกห้ามประมูลงานภาครัฐ ในกรณีเลวร้ายที่สุด รายได้ในอนาคตที่เสี่ยงอาจเกิน 200,000 ล้านยูโร

ข้อเท็จจริงในเอกสารเป็นข้อเท็จจริงที่คู่ความตกลงร่วมกัน (Statement of Facts) และศาลไม่เปิดเผยชื่อบุคคลใด เพราะยังมีการสอบสวนตัวบุคคลอยู่ทั้งในอังกฤษและต่างประเทศ

แอร์บัสต้องจ่ายค่าปรับเท่าไหร่ และแบ่งให้ประเทศใดบ้าง?

ยอดรวมทั่วโลกตามย่อหน้าที่ 113 ของคำพิพากษาอังกฤษคือ 3,592,766,766 ยูโร ซึ่งศาลบันทึกว่าสูงกว่ากระแสเงินสดอิสระของแอร์บัสทั้งปี 2018 ที่ 2,912 ล้านยูโร ตัวเลขนี้เกิดจากส่วนของอังกฤษ 983,974,311 ยูโร บวกกับยอดของฝรั่งเศสและสหรัฐฯ รวมกัน 2,608,792,455 ยูโร โดยยังไม่นับค่าใช้จ่ายการสอบสวนของ SFO

ส่วนประกาศของแอร์บัสใช้ตัวเลขปัดเป็นล้านยูโร รวมเป็นราว 3,598 ล้านยูโร ส่วนฝั่งสหรัฐฯ รายงานเป็นดอลลาร์ว่ารวมกันมากกว่า 3.9 พันล้านดอลลาร์ ตัวเลขทั้งสามชุดจึงต่างกันเล็กน้อยเพราะการปัดเศษและสกุลเงิน ไม่ได้ขัดแย้งกัน ตารางด้านล่างนำตัวเลขจากแหล่งที่เปิดตรวจมาวางเทียบกัน

ส่วนของอังกฤษมีที่มาของตัวเลขที่ละเอียดกว่าส่วนอื่น ศาลใช้กำไรขั้นต้นจากเครื่องบินที่ส่งมอบระหว่าง 1 กรกฎาคม 2011 ถึง 31 มีนาคม 2020 เป็นฐาน คูณด้วยตัวคูณ 300 เปอร์เซ็นต์สำหรับข้อหาที่ 1 ถึง 4 แล้วลดให้ 50 เปอร์เซ็นต์ คือหนึ่งในสามเท่ากับการรับสารภาพ บวกอีก 16.7 เปอร์เซ็นต์สำหรับความร่วมมือ ศาลระบุว่าเงินจำนวนนี้มากกว่ายอดรวมของ DPA ทุกฉบับก่อนหน้า และมากกว่าสองเท่าของค่าปรับคดีอาญาทั้งหมดในอังกฤษและเวลส์ในปี 2018 แอร์บัสยังรับว่าจะไม่ขอลดหย่อนภาษีจากค่าปรับนี้

ห้าข้อหาในเอกสารของ SFO มีรายละเอียดอย่างไร?

ทั้ง 5 ข้อหาเป็นความผิดตามมาตรา 7 ของ Bribery Act 2010 ในช่วงเดียวกัน คือ 1 กรกฎาคม 2011 ถึง 1 มิถุนายน 2015 ข้อ 1 ถึง 4 เกี่ยวกับการขายเครื่องบินให้สายการบินพาณิชย์ ส่วนข้อ 5 เกี่ยวกับการขายเครื่องบินทหารให้รัฐบาลกานา ตารางนี้สรุปจากคำพิพากษา ซึ่งอ้างอิงต่อไปยัง Statement of Facts ฉบับเต็ม

รายละเอียดที่มักถูกถามต่อ

กรณีมาเลเซีย คำพิพากษาไม่ได้ระบุชื่อทีมกีฬา แต่อัลจาซีรารายงานว่าเป็นทีมแข่งรถฟอร์มูลาวัน Caterham และผู้บริหารแอร์เอเชียปฏิเสธว่าไม่ได้ทำผิดใดเกี่ยวกับสัญญาสนับสนุนปี 2012 ส่วนเงินอีก 55 ล้านดอลลาร์ไม่ได้จ่ายจริงเพราะแอร์บัสระงับการจ่ายเงินให้คู่ค้าทั้งหมดในเดือนตุลาคม 2014

กรณีอินโดนีเซียถูกจัดเป็นความผิดระดับกลาง (Category B) ต่างจากอีก 4 ข้อที่อยู่ระดับสูงสุด (Category A) เพราะไม่มีพนักงานแอร์บัสถูกกล่าวหาว่ามีส่วนในการจ่ายสินบนโดยตรง เงินจ่ายโดยนายหน้า ส่วนกรณีกานา สัญญาซื้อ C-295 จำนวน 2 ลำลงนามในเดือนสิงหาคม 2011 และมีคำรับรองว่าจะจ่ายค่านายหน้าไม่เกิน 3,001,718.15 ยูโร แต่เงินที่ส่งต่อไปถึงนายหน้าเกินวงเงินนั้นราว 850,000 ยูโร

นายหน้ามีบทบาทอย่างไร และคดีถูกเปิดโปงได้อย่างไร?

นายหน้าคือกลไกหลักของคดีนี้ คำพิพากษาเรียกว่า Business Partner (BP) หมายถึงบุคคลภายนอกที่แอร์บัสใช้ช่วยขยายตลาดและชนะสัญญาขายในหลายประเทศ เมื่อขายได้ บริษัทจะจ่ายค่าคอมมิชชันเป็นเปอร์เซ็นต์ของมูลค่าการขาย หรือเป็นเงินก้อนต่อเครื่องบินหนึ่งลำ ศาลอธิบายว่าบริษัทนายหน้าหลายแห่งมีคนอยู่เพียงไม่กี่คน การเปิดชื่อบริษัทจึงเท่ากับเปิดชื่อตัวบุคคล

หน่วยงานภายในที่ดูแลนายหน้า

หน่วยงานที่อยู่ตรงกลางคือ Strategy and Marketing Organisation (SMO) ตั้งขึ้นในปี 2008 ภายใต้ EADS France SAS โดยหน่วยย่อย SMO International รับผิดชอบการแต่งตั้งนายหน้าสำหรับการขายเครื่องบินพาณิชย์ มีคณะกรรมการ CDSC ทำหน้าที่อนุมัติ แต่ศาลพบว่ากรรมการบางคนรู้เห็นหรือมีส่วนในความผิด และข้อมูลที่เสนอต่อคณะกรรมการไม่ครบหรือทำให้เข้าใจผิด เช่น ค่าตอบแทนจริงที่สัญญาไว้กับนายหน้า และตัวผู้รับประโยชน์ที่แท้จริง

ศาลเขียนว่าแอร์บัสมีนโยบายต่อต้านสินบน แต่ก่อนเดือนกันยายน 2014 นโยบายเหล่านี้ถูกเลี่ยงได้ง่าย SMO ปิดตัวอย่างเป็นทางการในวันที่ 1 มีนาคม 2016

ลำดับเหตุการณ์ที่นำไปสู่คดี

• กุมภาพันธ์ถึงราว 12 มีนาคม 2015: แอร์บัสตอบคำถามของ UKEF เรื่องนายหน้าศรีลังกาด้วยข้อมูลที่ทำให้เข้าใจผิดและไม่เป็นความจริง แล้วถอนคำขอสินเชื่อส่งออกในราววันที่ 12 มีนาคม 2015
• 24 เมษายน 2015: UKEF เขียนจดหมายถึงแอร์บัสเรื่องการตรวจสอบนายหน้า ระบุหน้าที่ต้องรายงานเหตุน่าสงสัยต่อ SFO และถามถึงข้อมูลที่ขาดหายของนายหน้าในศรีลังกา
• มกราคมและมีนาคม 2016: แอร์บัสรายงานปัญหาในคำประกาศเรื่องนายหน้าต่อ UKEF
• 1 เมษายน 2016: ทั้ง UKEF และแอร์บัสรายงานต่อ SFO
• 15 กรกฎาคม 2016: SFO เปิดการสอบสวนทางอาญา และแจ้งแอร์บัสในวันที่ 5 สิงหาคม 2016
• 31 มกราคม 2017: SFO และ PNF ทำข้อตกลงตั้งทีมสอบสวนร่วม (JIT)

ทีมสอบสวนร่วมตรวจนายหน้าทุกรายที่หน่วยงานต่าง ๆ ของแอร์บัสใช้จนถึงปี 2016 รวมมากกว่า 1,750 ราย แล้วเจาะลึกราว 110 รายที่มีสัญญาณเตือน เอกสารที่แอร์บัสรวบรวมให้มีมากกว่า 30.5 ล้านชิ้นจากผู้ถือเอกสารกว่า 200 คน ศาลเรียกจุดเริ่มต้นว่าเป็นการเริ่มที่ช้า และให้เครดิตความรอบคอบของ UKEF ว่าเป็นตัวจุดชนวนที่แท้จริง

หลังข้อตกลง เกิดอะไรขึ้นในประเทศที่ถูกระบุชื่อ?

ผลที่ตามมาแตกต่างกันในแต่ละประเทศ และข้อสรุปของหน่วยงานในประเทศลูกค้าไม่จำเป็นต้องตรงกับข้อเท็จจริงที่แอร์บัสยอมรับในต่างประเทศ ด้านล่างเป็นเหตุการณ์ที่ตรวจพบในแหล่งข่าวและเอกสารทางการ

มาเลเซีย

หนังสือพิมพ์ The Star รายงานว่าเมื่อวันที่ 3 กุมภาพันธ์ 2020 แอร์เอเชียแจ้งตลาดหลักทรัพย์บูร์ซามาเลเซียว่า Kamarudin Meranun ประธานบริหาร และ Tony Fernandes ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร จะสละตำแหน่งบริหารทันทีเป็นเวลา 2 เดือนหรือตามที่บริษัทเห็นสมควร พร้อมยืนยันว่าบริษัทไม่เคยทำสิ่งที่ไม่เหมาะสมในเรื่องนี้

ศรีลังกา

TTG Asia รายงานเมื่อ 4 กุมภาพันธ์ 2020 ว่าอัยการสูงสุดของศรีลังกาสั่งให้ตำรวจขอหมายจับอดีตประธานเจ้าหน้าที่บริหารของศรีลังกันแอร์ไลน์และภรรยา ตามข้อกล่าวหาว่ารับเงิน 2 ล้านดอลลาร์ในช่วงพฤศจิกายนถึงธันวาคม 2013 ผ่านบริษัทบังหน้าที่จดทะเบียนในบรูไน ข่าวดังกล่าวเป็นข้อกล่าวหาในชั้นสอบสวน ไม่ใช่คำพิพากษา

กานา

ประธานาธิบดีกานาส่งเรื่องให้สำนักงานอัยการพิเศษ (OSP) เมื่อวันที่ 2 กุมภาพันธ์ 2020 รายงานของ OSP ลงวันที่ 8 สิงหาคม 2024 ระบุว่าจากเงินที่สัญญาไว้ราว 5 ล้านยูโร มีการจ่ายจริง 3.8 ล้านยูโรระหว่างมีนาคม 2012 ถึงกุมภาพันธ์ 2014 แต่ OSP สรุปว่าไม่มีหลักฐานเพียงพอภายใต้กฎหมายกานาที่จะชี้ว่าเจ้าหน้าที่รัฐรายใดได้รับสินบน จึงปิดการสอบสวน เพิกถอนหมายจับที่ออกเมื่อ 13 พฤษภาคม 2020 และแจ้งอินเตอร์โพลถอนหมายแดง รายงานเดียวกันยังอ้างถึงหนังสือของ SFO ลงวันที่ 22 เมษายน 2021 ที่แจ้งนายหน้าบางรายว่าจะไม่ถูกฟ้อง OSP ระบุว่าไม่ได้โต้แย้งข้อสรุปของอังกฤษและสหรัฐฯ แต่บุคคลที่ถูกพาดพิงไม่ได้เป็นคู่ความในข้อตกลงเหล่านั้น

คดี Rolls-Royce กับการบินไทยเกี่ยวข้องกับแอร์บัสหรือไม่?

ไม่เกี่ยวข้องกัน Rolls-Royce เป็นบริษัทผู้ผลิตเครื่องยนต์อากาศยานของอังกฤษ ไม่ใช่แอร์บัส และคดีของ Rolls-Royce ยุติก่อนคดีแอร์บัส 3 ปี คนไทยมักจำสองเรื่องนี้ปนกันเพราะเป็นคดีสินบนในวงการการบินที่ SFO เป็นผู้ทำ DPA เหมือนกัน และคำพิพากษาคดีแอร์บัสก็อ้างถึงคดี SFO กับ Rolls-Royce ปี 2017 หลายครั้งในฐานะบรรทัดฐาน

Rolls-Royce ประกาศเมื่อวันที่ 17 มกราคม 2017 ว่าทำข้อตกลงกับ 3 หน่วยงาน รวมราว 671 ล้านปอนด์ แบ่งเป็น SFO ของอังกฤษ 497.3 ล้านปอนด์บวกดอกเบี้ยและค่าใช้จ่าย กระทรวงยุติธรรมสหรัฐฯ 169.9 ล้านดอลลาร์ และอัยการสหพันธ์บราซิล 25.6 ล้านดอลลาร์

หนังสือพิมพ์ The Nation รายงานเมื่อ 20 มกราคม 2017 จาก Statement of Facts ของคดีนั้นว่ามีการกระทำ 3 ช่วงที่เกี่ยวกับการที่การบินไทยซื้อเครื่องยนต์ Trent ช่วงแรกระหว่างมิถุนายน 1991 ถึงมิถุนายน 1992 ตกลงจ่าย 18.8 ล้านดอลลาร์และจ่ายจริง 8 ล้านดอลลาร์ ช่วงที่สองระหว่างมีนาคม 1992 ถึงมีนาคม 1997 ตกลงจ่าย 10.3 ล้านดอลลาร์และจ่ายจริง 5.14 ล้านดอลลาร์ ช่วงที่สามระหว่างเมษายน 2004 ถึงกุมภาพันธ์ 2005 ตกลงจ่าย 7.2 ล้านดอลลาร์ ผู้รับตามเอกสารคือนายหน้าที่จะส่งต่อให้บุคคลในรัฐบาลไทยและการบินไทย

ตัวเลขและข้อเท็จจริงในบทความนี้มาจากคำพิพากษา ประกาศของหน่วยงาน และรายงานข่าวที่อ้างอิงไว้ ณ วันที่ตรวจสอบ ข้อตกลงชะลอการฟ้องไม่ใช่คำพิพากษาว่ามีความผิด และบุคคลที่ถูกกล่าวถึงในข่าวยังไม่ถือว่ามีความผิดจนกว่าศาลในประเทศนั้นจะตัดสิน ผู้อ่านที่ต้องใช้ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงทางกฎหมายควรตรวจสอบกับเอกสารต้นฉบับหรือหน่วยงานที่รับผิดชอบ บทความนี้ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย

คำถามที่พบบ่อย

สรุปคดีแอร์บัสติดสินบนสำหรับการอ่านสอบ

ถ้าต้องจำเพื่อสอบ ให้จำเป็น 3 ชั้น ชั้นแรกคือประเทศในข้อหาของอังกฤษ 5 ประเทศ ได้แก่ มาเลเซีย ศรีลังกา ไต้หวัน อินโดนีเซีย และกานา ชั้นที่สองคือส่วนของฝรั่งเศสและสหรัฐฯ ที่มีจีนเป็นแกนหลัก ชั้นที่สามคือตัวเลข 3.6 พันล้านยูโร วันที่ 31 มกราคม 2020 และรูปแบบการยุติคดีด้วยข้อตกลงชะลอการฟ้อง ไม่ใช่คำพิพากษาลงโทษ

ถ้าเจอคำถามที่พูดถึงการบินไทย ให้แยกเป็นคดี Rolls-Royce ปี 2017 ซึ่งเป็นคนละบริษัทกัน

แหล่งอ้างอิง

• Judiciary of England and Wales: Director of the Serious Fraud Office v Airbus SE, Approved Judgment (31 January 2020)
• SFO Newsroom: SFO enters into €991m Deferred Prosecution Agreement with Airbus as part of a €3.6bn global resolution
• U.S. Immigration and Customs Enforcement: Airbus SE agrees to pay over $3.9 billion in global penalties, largest settlement to date (4 February 2020)
• Airbus: Airbus reaches agreements with French, UK and US authorities (31 January 2020)
• Al Jazeera: Airbus agrees to record $4bn settlement to end bribery probes (31 January 2020)
• The Star: Kamarudin, Tony Fernandes to relinquish exec posts amid Airbus bribery probe (3 February 2020)
• TTG Asia: Former SriLankan Airlines CEO nabbed over Airbus bribery scam (4 February 2020)
• Office of the Special Prosecutor, Ghana: Report of Investigation into Alleged Bribery of Ghanaian Officials by Airbus SE (8 August 2024)
• Rolls-Royce: Rolls-Royce completes agreements with investigating authorities (17 January 2017)
• The Nation Thailand: Rolls-Royce details 3 alleged payment lots to THAI (20 January 2017)