เหงือกบวม เกิดจากอะไร กินยาอะไร กี่วันหาย และอาการไหนต้องรีบพบทันตแพทย์

สรุปสั้น ๆ: เหงือกบวมเป็นอาการ ไม่ใช่ชื่อโรค สาเหตุที่พบบ่อยที่สุดคือคราบจุลินทรีย์สะสมจนเหงือกอักเสบ ซึ่งผลสำรวจสุขภาพช่องปากแห่งชาติ ครั้งที่ 9 ปี 2566 พบในคนวัย 35 ถึง 44 ปี ถึงร้อยละ 81.0 แต่ถ้าเหงือกบวมเป็นหนอง บวมรอบฟันคุด หรือหน้าบวมและมีไข้ ต้องให้ทันตแพทย์ตรวจ และถ้าหายใจหรือกลืนลำบากให้โทร 1669

เหงือกบวมส่วนใหญ่เกิดจากคราบจุลินทรีย์ (plaque) ที่เกาะตามขอบเหงือกแล้วทำให้เหงือกอักเสบ แดง และเลือดออกง่ายเวลาแปรงฟัน ระยะนี้มักกลับมาดีขึ้นได้ด้วยการทำความสะอาดที่ถูกวิธีและขูดหินปูน แต่เหงือกบวมอาจมาจากโรคปริทันต์อักเสบ ฝีในช่องปาก หรือเหงือกที่คลุมฟันคุดอักเสบก็ได้ ซึ่งสามภาวะหลังต้องให้ทันตแพทย์รักษา และยาปฏิชีวนะเป็นสิ่งที่ทันตแพทย์ต้องตัดสินใจ ไม่ใช่ยาที่ควรซื้อกินเอง

เรียบเรียงโดย ทีมบรรณาธิการ Empirememes · ตรวจสอบข้อมูลล่าสุด 30 กันยายน 2569

ประเด็นสำคัญ

ผลสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากแห่งชาติ ครั้งที่ 9 เก็บข้อมูลเดือนมกราคมถึงมีนาคม 2566 พบเหงือกอักเสบในวัยทำงานร้อยละ 81.0 และพบโรคปริทันต์อักเสบในผู้สูงอายุ 60 ถึง 74 ปี ร้อยละ 48.7
ยาปฏิชีวนะให้ทันตแพทย์เป็นผู้พิจารณา ประเทศไทยประกาศให้การใช้ยาอย่างสมเหตุผล (RDU) เป็นนโยบายของรัฐบาลตั้งแต่ปี 2553
หายใจ พูด หรือกลืนลำบาก หน้าหรือในปากบวมมาก หรืออ้าปากไม่ขึ้น เป็นอาการฉุกเฉิน ให้โทร 1669
ตั้งแต่ 1 พฤษภาคม 2569 ผู้ประกันตนทำฟันที่โรงพยาบาลรัฐที่ทำความตกลงได้ทั้งอุด ขูด ถอน และเกลารากฟันโดยไม่จำกัดจำนวนครั้งตามความจำเป็นทางการแพทย์ ส่วนโรงพยาบาลเอกชนยังเป็นวงเงิน 900 บาทต่อปี

เหงือกบวมเกิดจากอะไร?

ต้นเหตุอันดับแรกคือคราบจุลินทรีย์ ซึ่งเป็นแผ่นบาง ๆ ของแบคทีเรียที่เกาะผิวฟันตลอดเวลา หน้าโรคเหงือก (gum disease) ของ NHS อธิบายว่าถ้าเราไม่กำจัดคราบนี้ด้วยการแปรงฟันและทำความสะอาดซอกฟันเป็นประจำ คราบจะสะสมและระคายเหงือก เหงือกจึงบวม แดง เจ็บ และเลือดออกเวลาแปรงฟัน ใช้ไหมขัดฟัน หรือกัดของแข็งอย่างแอปเปิล

คราบที่ทิ้งไว้นานจะแข็งตัวเป็นหินน้ำลาย (หินปูน) ซึ่งแปรงฟันธรรมดาเอาออกไม่ได้ ในรายงานผลการสำรวจของสำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย วัยทำงานที่มีเหงือกอักเสบร้อยละ 81.0 นั้น เกินครึ่งหรือร้อยละ 51.8 เป็นเหงือกอักเสบที่เกิดร่วมกับหินน้ำลาย ตัวเลขนี้บอกว่าหลายคนต้องการทั้งการแปรงฟันให้ดีขึ้นและการขูดหินปูนโดยทันตบุคลากร

นิยาม: เหงือกอักเสบ (gingivitis) คือการอักเสบของเหงือกที่ยังไม่ทำลายอวัยวะยึดรากฟัน อาการคือเหงือกบวม แดง และเลือดออกง่าย ส่วนโรคปริทันต์อักเสบ (periodontitis) คือระยะที่การอักเสบลามไปทำลายอวัยวะรอบรากฟันจนเกิดร่องลึกปริทันต์ การสำรวจสุขภาพช่องปากแห่งชาติใช้ร่องลึกตั้งแต่ 4 มิลลิเมตรขึ้นไปเป็นเกณฑ์ และถือว่าร่องลึกตั้งแต่ 6 มิลลิเมตรขึ้นไปเป็นระดับรุนแรง

เหงือกอักเสบกับเหงือกบวมต่างกันไหม

ต่างกัน เหงือกบวมคืออาการที่เรามองเห็นหรือรู้สึกได้ ส่วนเหงือกอักเสบคือชื่อภาวะหนึ่งที่ทำให้เกิดอาการนั้น คนที่เหงือกบวมส่วนใหญ่มีเหงือกอักเสบก็จริง แต่เหงือกบวมยังมาจากฝีในช่องปาก เหงือกที่คลุมฟันคุดติดเชื้อ หรือการบาดเจ็บในปากได้ด้วย วิธีดูแลของแต่ละภาวะไม่เหมือนกัน จึงควรรู้ว่าอาการของเราเข้าข่ายแบบไหนก่อนตัดสินใจรอดูอาการ

ใครเสี่ยงเหงือกบวมมากกว่าคนอื่น

องค์การอนามัยโลกระบุว่าปัจจัยเสี่ยงหลักของโรคปริทันต์คือการดูแลความสะอาดช่องปากไม่ดีและการใช้ยาสูบ และเบาหวานเชื่อมโยงกับโรคปริทันต์แบบสองทาง ทั้งการเกิดและการลุกลามของโรค ในไทย การสำรวจครั้งที่ 9 พบวัยทำงานยังสูบบุหรี่ร้อยละ 17.3 และผู้สูงอายุ 60 ถึง 74 ปี ร้อยละ 12.8 รายงานของกรมอนามัยยังระบุว่าผู้ที่เคยสูบนานเกิน 10 ปี แม้เลิกแล้วก็ยังเสี่ยงต่อโรคปริทันต์อักเสบ

NHS แนะนำให้ผู้ที่ตั้งครรภ์และผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ไปตรวจฟันเป็นประจำเป็นพิเศษ ผู้ตั้งครรภ์ควรแจ้งทันตแพทย์ทุกครั้ง และไม่ควรซื้อยาแก้ปวดหรือยาปฏิชีวนะกินเอง ให้ปรึกษาแพทย์ที่ฝากครรภ์หรือเภสัชกรก่อน ส่วนผู้ป่วยเบาหวานที่เหงือกบวมบ่อยควรแจ้งทั้งแพทย์ที่ดูแลเบาหวานและทันตแพทย์

เหงือกบวมแต่ละแบบต่างกันอย่างไร ระหว่างเหงือกอักเสบ ปริทันต์ ฝี และฟันคุด?

ตารางด้านล่างเรียบเรียงจากหน้าโรคเหงือก ฝีในช่องปาก และการถอนฟันคุดของ NHS ร่วมกับเกณฑ์ร่องลึกปริทันต์ของการสำรวจสุขภาพช่องปากแห่งชาติ ครั้งที่ 9 ใช้ดูภาพรวมเท่านั้น การแยกภาวะจริงต้องให้ทันตแพทย์ตรวจ

ประเด็น	เหงือกอักเสบ	โรคปริทันต์อักเสบ	ฝีในช่องปาก	เหงือกคลุมฟันคุดอักเสบ
สาเหตุหลัก	คราบจุลินทรีย์และหินน้ำลายที่ขอบเหงือก	เหงือกอักเสบที่ลามไปทำลายอวัยวะรอบรากฟัน	การติดเชื้อจนมีหนองสะสมใต้ฟันหรือในเหงือก	ฟันคุดขึ้นไม่เต็มซี่และมีเหงือกคลุมบางส่วน
อาการที่พบบ่อย	เหงือกบวม แดง เจ็บ เลือดออกตอนแปรงฟัน	เหงือกร่น กลิ่นปาก ฟันโยก	ปวดมาก บวมที่หน้าหรือขากรรไกร อาจมีไข้	ปวดและบวมบริเวณฟันกรามซี่ในสุด
สิ่งที่ทันตแพทย์ตรวจพบ	ยังไม่มีร่องลึกปริทันต์	ร่องลึกตั้งแต่ 4 มม. และรุนแรงเมื่อลึกตั้งแต่ 6 มม.	ตำแหน่งหนองและต้นเหตุ เช่น ฟันผุหรือโรคเหงือก	ตำแหน่งฟันคุดจากการตรวจและภาพรังสี
การรักษาหลัก	ทำความสะอาดให้ดีขึ้น ขูดหินปูน เลิกบุหรี่	ทำความสะอาดใต้เหงือก อาจใช้ยาปฏิชีวนะ ถอนฟัน หรือผ่าตัดเหงือก	ระบายหนอง รักษารากฟันหรือถอนฟัน อาจได้ยาปฏิชีวนะ	ติดตามอาการ หรือถอนฟันคุดเมื่อก่อปัญหา
ความเร่งด่วน	นัดตรวจตามปกติ	นัดตรวจและรักษาต่อเนื่อง	ต้องรักษาเร่งด่วน หายเองไม่ได้	นัดตรวจ ถ้ามีอาการแบบฝี เช่น หน้าบวม มีไข้ ต้องรักษาเร่งด่วน

จุดที่ควรสังเกตคือ NHS เขียนไว้ตรง ๆ ว่าฝีในช่องปากต้องรักษาเร่งด่วนและจะไม่หายไปเอง ต่างจากเหงือกอักเสบที่ดูแลเองได้มากในช่วงแรก

อินโฟกราฟิกสรุป เหงือกบวม เกิดจากอะไร กินยาอะไร กี่วันหาย และอาการไหนต้องรีบพบทันตแพทย์ — สรุปเป็นภาพ: เหงือกบวม เกิดจากอะไร กินยาอะไร กี่วันหาย และอาการไหนต้องรีบพบทันตแพทย์

คนไทยมีเหงือกอักเสบและโรคปริทันต์กี่เปอร์เซ็นต์?

ข้อมูลล่าสุดระดับประเทศมาจากการสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากแห่งชาติ ครั้งที่ 9 ของสำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย ซึ่งทำทุก 5 ปี ครั้งนี้เก็บข้อมูลระหว่างเดือนมกราคมถึงมีนาคม 2566 ใน 24 จังหวัดจาก 12 เขตสุขภาพ รวมกับกรุงเทพมหานคร และเผยแพร่รายงานผ่านคลังข้อมูลของสถาบันวิจัยระบบสาธารณสุขในปี 2567 ตัวเลขในหัวข้อนี้จึงเป็นสถานการณ์ปี 2566 ไม่ใช่ปีปัจจุบัน

บทความที่น่าตื่นเต้นมากขึ้น แซร์อู กีราซี ประวัติและผลงานของนักเตะชื่อดัง

กลุ่มอายุ	เหงือกอักเสบ (ร้อยละ)	ปริทันต์อักเสบ มีร่องลึก 4 มม. ขึ้นไป (ร้อยละ)	ระดับรุนแรง ร่องลึก 6 มม. ขึ้นไป (ร้อยละ)	เทียบกับครั้งที่ 8 ปี 2560
เด็ก 12 ปี	80.2	รายงานไม่ได้ระบุ	รายงานไม่ได้ระบุ	เหงือกอักเสบเพิ่มจาก 66.3
วัยรุ่น 15 ปี	79.5	รายงานไม่ได้ระบุ	รายงานไม่ได้ระบุ	เหงือกอักเสบเพิ่มจาก 69.9
วัยทำงาน 35 ถึง 44 ปี	81.0 (ร่วมกับหินน้ำลาย 51.8)	32.6	9.2	รายงานระบุแนวโน้มโรคปริทันต์เพิ่มขึ้น
ผู้สูงอายุ 60 ถึง 74 ปี	74.3 (ร่วมกับหินน้ำลาย 53.7)	48.7	18.7	รายงานระบุแนวโน้มโรคปริทันต์เพิ่มขึ้น
ผู้สูงอายุ 60 ถึง 74 ปี แยกตามพื้นที่	รายงานไม่ได้แยกในหัวข้อนี้	ชนบท 52.1 เขตเมือง 46.8 กรุงเทพฯ 39.3	รายงานไม่ได้แยกในหัวข้อนี้	ภาคเหนือสูงสุด 58.4

สองเรื่องในตารางน่าห่วง เรื่องแรก เด็กและวัยรุ่นมีเหงือกอักเสบเพิ่มขึ้นทั้งที่ฟันผุในเด็ก 12 ปีลดลง รายงานชี้ว่าปัจจัยที่มีผลโดยตรงคือพฤติกรรมการแปรงฟัน เด็ก 12 ปีที่แปรงฟันก่อนนอนทุกวันมีร้อยละ 57.8 และแปรงหลังอาหารกลางวันทุกวันเพียงร้อยละ 11.4 เรื่องที่สอง โรคปริทันต์เพิ่มตามอายุ ในวัยทำงานที่เป็นโรคนี้ร้อยละ 32.6 แบ่งเป็นร่องลึก 4 ถึง 5 มิลลิเมตร ร้อยละ 23.4 และตั้งแต่ 6 มิลลิเมตร ร้อยละ 9.2 และรายงานเตือนว่าแนวโน้มที่สูงขึ้นจากครั้งที่ 8 อาจทำให้สูญเสียฟันในอนาคตหากไม่ได้รักษา

การเข้ารับบริการกลับลดลง วัยทำงานที่เคยทำฟันในรอบปีลดจากร้อยละ 42.3 เป็นร้อยละ 33.4 และผู้สูงอายุลดจากร้อยละ 38.6 เป็นร้อยละ 30.6 รายงานระบุว่าส่วนหนึ่งเป็นผลจากการระบาดของโควิด 19 ที่กระทบบริการทันตกรรม ในภาพโลก องค์การอนามัยโลกประเมินในเอกสารข้อเท็จจริงฉบับ 17 มีนาคม 2025 ว่าโรคปริทันต์ขั้นรุนแรงมีมากกว่า 1,000 ล้านราย

เหงือกบวมกินยาอะไรได้บ้าง และทำไมไม่ควรซื้อยาปฏิชีวนะกินเอง?

ยาไม่ใช่วิธีรักษาหลักของเหงือกอักเสบ เพราะต้นเหตุคือคราบที่ยังเกาะอยู่ ถ้าไม่เอาคราบออก อาการก็จะกลับมา ยาที่มีบทบาทได้คือยาแก้ปวดเพื่อบรรเทาอาการระหว่างรอพบทันตแพทย์ หน้าฝีในช่องปากของ NHS ยกตัวอย่างยาแก้ปวดกลุ่มพาราเซตามอลและไอบูโพรเฟน และเตือนว่าเด็กอายุต่ำกว่า 16 ปีไม่ควรใช้แอสไพริน รวมถึงห้ามกินเกินขนาดที่แนะนำเพราะไม่ได้ช่วยให้หายเร็วขึ้นแต่อาจเป็นอันตรายมาก

ยาตัวไหนและขนาดเท่าไรเป็นเรื่องที่เภสัชกรหรือทันตแพทย์ต้องประเมิน โดยเฉพาะผู้ที่ตั้งครรภ์ แพ้ยา หรือมีโรคประจำตัว บทความนี้จึงไม่ระบุขนาดยา

ยาปฏิชีวนะไม่ใช่ยาแก้เหงือกบวม

ยาปฏิชีวนะออกฤทธิ์กับเชื้อแบคทีเรีย ไม่ได้เอาคราบหรือหินน้ำลายออก NHS ระบุว่ายาปฏิชีวนะเป็นหนึ่งในทางเลือกเมื่อโรคเหงือกรุนแรง และอาจให้หลังระบายหนองในรายที่เป็นฝี ซึ่งทั้งสองกรณีเป็นการตัดสินใจของทันตแพทย์หลังตรวจแล้ว

ประเทศไทยมีนโยบายการใช้ยาอย่างสมเหตุผล (Rational Drug Use หรือ RDU) บทความในคลังข้อมูลของสถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข ปี 2565 อธิบายว่า RDU คือการที่ประชาชนได้รับยาที่เหมาะกับความจำเป็นด้านสุขภาพ ในขนาดและระยะเวลาที่ถูกต้อง รัฐบาลประกาศเป็นนโยบายในปี 2553 และในปี 2565 ขยายจากโรงพยาบาลไปสู่ระดับจังหวัด อำเภอ และชุมชน การซื้อยาปฏิชีวนะมากินเองจึงสวนทางกับหลักนี้

ดูแลเหงือกบวมที่บ้านอย่างไร และเหงือกบวมกี่วันหาย?

การดูแลที่บ้านคือหัวใจของการรักษาเหงือกอักเสบ คำแนะนำจาก NHS มีดังนี้

แปรงฟันด้วยยาสีฟันผสมฟลูออไรด์อย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง ครั้งละประมาณ 2 นาที: ครั้งหนึ่งควรเป็นก่อนนอน แปรงให้ทั่วทุกด้านของฟันทุกซี่ รวมถึงแนวขอบเหงือก
ผู้ใหญ่ใช้ยาสีฟันที่มีฟลูออไรด์อย่างน้อย 1,350 ppm: ดูตัวเลขข้างหลอดยาสีฟัน หลังแปรงให้บ้วนฟองทิ้งโดยไม่ต้องบ้วนน้ำตาม
ทำความสะอาดซอกฟันทุกวันด้วยไหมขัดฟันหรือแปรงซอกฟัน: NHS แนะนำให้ใช้ไหมขัดฟันก่อนแปรงฟัน โดยตัดไหมยาว 30 ถึง 45 เซนติเมตร
แปรงสีฟันขนนุ่มหรือขนปานกลาง: NHS ระบุว่าเหมาะกับคนส่วนใหญ่ และควรเปลี่ยนแปรงทุก 2 ถึง 3 เดือน
ไม่สูบบุหรี่: เป็นข้อที่ NHS ใส่ไว้ทั้งในการป้องกันโรคเหงือกและการป้องกันฝีในช่องปาก

ข้อมูลของไทยบอกว่ายังมีช่องว่างอีกมาก ในการสำรวจครั้งที่ 9 วัยทำงานใช้ไหมขัดฟันเพียงร้อยละ 18.3 และใช้ยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ร้อยละ 67.2 ส่วนผู้สูงอายุ 60 ถึง 74 ปี ใช้ไหมขัดฟันร้อยละ 6.6 และแปรงซอกฟันร้อยละ 2.5

เหงือกบวมกี่วันหาย

แหล่งอ้างอิงที่เราตรวจสอบไม่ได้ระบุจำนวนวันที่แน่นอน เพราะขึ้นกับว่าบวมจากภาวะไหน หลักที่ใช้ได้คือ เหงือกอักเสบระยะแรกควรดีขึ้นเมื่อทำความสะอาดได้ดีสม่ำเสมอและขูดหินปูนแล้ว ถ้าดูแลเต็มที่แล้วยังบวมหรือเลือดออกไม่ลดลง ให้นัดทันตแพทย์ ส่วนฝีในช่องปาก NHS ระบุชัดว่าจะไม่หายไปเอง จึงไม่ควรรอดูอาการ

ช่วงรอพบทันตแพทย์ NHS แนะนำให้กินอาหารนิ่ม เช่น ซุป ไข่คน มันบด หรือโยเกิร์ต ใช้แปรงขนนุ่ม และเลี่ยงอาหารหรือเครื่องดื่มที่ร้อนจัดหรือเย็นจัด

ฟันคุดทำให้เหงือกบวมไหม และเหงือกบวมเป็นหนองต้องทำอย่างไร?

ทำได้ หน้าการถอนฟันคุดของ NHS อธิบายว่าฟันคุดมักเริ่มขึ้นช่วงวัยรุ่นหรืออายุต้น 20 ปี ถ้าที่ไม่พอให้ขึ้นเต็มซี่ เช่น ติดฟันซี่ข้างหน้าหรือมีเหงือกคลุมบางส่วน อาจทำให้ปวดและบวม เหงือกติดเชื้อที่เรียกว่า pericoronitis ฟันผุ หรือฝีได้ ถ้าฟันคุดไม่ก่อปัญหา มักปล่อยไว้แล้วติดตามในการตรวจฟันตามรอบ

บทความที่น่าตื่นเต้นมากขึ้น ท่าน ประธาน กับ ลูกสาว ดวง ยาจก: ตอนล่าสุด

ถ้าทันตแพทย์ประเมินว่าควรเอาออก อ่านต่อได้ที่ ผ่าฟันคุดเจ็บไหม พักฟื้นกี่วัน และใช้สิทธิอะไรได้บ้าง สำหรับหลังถอนฟันคุด NHS ระบุว่าอาการปวดและบวมมักเริ่มดีขึ้นหลัง 1 ถึง 2 วัน และอาจมีอาการได้นานถึง 2 สัปดาห์ และแนะนำให้บ้วนน้ำเกลืออุ่นเบา ๆ เพื่อรักษาความสะอาดแผล

เหงือกบวมเป็นหนอง

ตุ่มหนองที่เหงือกหรือเหงือกบวมพร้อมปวดมากเข้าข่ายฝีในช่องปาก NHS ระบุอาการไว้ ได้แก่ ปวดฟันหรือปวดเหงือกรุนแรง แดงในปากหรือที่หน้าและขากรรไกร อ้าปากและเคี้ยวลำบาก หน้าหรือขากรรไกรบวม ต่อมที่คอบวม และมีไข้ การรักษาคือทันตแพทย์ระบายหนองออก หากต้นเหตุอยู่ที่ฟัน อาจต้องรักษารากฟันหรือถอนฟัน โดยใช้ยาชาเฉพาะที่

ถ้าหลังรักษาทันตแพทย์แนะนำให้บูรณะฟันต่อและต้องวางแผนค่าใช้จ่าย ดูข้อมูลเพิ่มได้ที่ ครอบฟันราคาเท่าไหร่

อาการไหนต้องไปห้องฉุกเฉินหรือโทร 1669

หน้าฝีในช่องปากของ NHS กำหนดอาการที่ต้องไปห้องฉุกเฉินทันทีไว้ดังนี้

หายใจ พูด หรือกลืนลำบาก
ตาบวมหรือปวดตา หรือการมองเห็นผิดปกติขึ้นมาทันที
ในปากบวมมาก
อ้าปากได้ลำบาก

NHS เตือนว่าไม่ควรขับรถไปเอง สำหรับประเทศไทย หมายเลข 1669 เป็นสายด่วนของสถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ (สพฉ.) สำหรับผู้ป่วยฉุกเฉินวิกฤตนอกสถานพยาบาล เมื่อโทรให้แจ้งอาการ สถานที่ เพศ อายุโดยประมาณ ระดับความรู้สึกตัว และเบอร์ติดต่อกลับ ส่วนกรณีที่สงสัยว่าเป็นฝี เช่น หน้าหรือขากรรไกรบวมและมีไข้ แต่ยังหายใจและกลืนได้ปกติ NHS ให้ขอนัดทันตแพทย์แบบเร่งด่วน ไม่ใช่รอนัดตามปกติ

ทำฟันรักษาเหงือกบวมใช้สิทธิประกันสังคมหรือบัตรทองได้เท่าไหร่ในปี 2569?

การรักษาเหงือกอักเสบและโรคปริทันต์ส่วนใหญ่คือการขูดหินปูนและการเกลารากฟัน ซึ่งปีนี้สิทธิของผู้ประกันตนเปลี่ยนไปจากเดิม ตารางนี้มาจากอินโฟกราฟิกของสำนักงานประกันสังคมเรื่องสิทธิทำฟันปี 2569 และข่าวกรมประชาสัมพันธ์วันที่ 17 และ 20 เมษายน 2569

รายการ	ก่อน 1 พ.ค. 2569	ตั้งแต่ 1 พ.ค. 2569 โรงพยาบาลรัฐ	ตั้งแต่ 1 พ.ค. 2569 โรงพยาบาลเอกชน
ถอนฟัน อุดฟัน ขูดหินปูน	วงเงิน 900 บาทต่อปี ทั้งรัฐและเอกชน	ไม่จำกัดจำนวนครั้งตามความจำเป็นทางการแพทย์	วงเงิน 900 บาทต่อปี
เกลารากฟัน และขลิบแต่งกระดูกก่อนใส่ฟันปลอม	ไม่ได้แยกเป็นรายการ	เพิ่มเป็นรายการใหม่ ไม่จำกัดจำนวนครั้งตามความจำเป็น	ไม่ได้ระบุในอินโฟกราฟิก
ผ่าฟันคุด	รวมในวงเงิน 900 บาทต่อปี	กรมประชาสัมพันธ์ระบุว่าอยู่ในบริการที่ไม่เสียค่าใช้จ่าย	1,500 ถึง 2,500 บาทต่อซี่ ในหน่วยที่ทำความตกลง
ฟันปลอมชนิดถอดได้	1,300 ถึง 4,400 บาท ตามรูปแบบ	1,500 ถึง 6,000 บาท และค่าซ่อม 900 บาทต่อครั้ง	อัตราเดียวกับโรงพยาบาลรัฐ
เงื่อนไขผู้มีสิทธิ	ส่งเงินสมทบครบ 3 เดือนภายใน 15 เดือนก่อนรับบริการ คุ้มครองต่ออีกไม่เกิน 6 เดือนหลังออกจากงาน ใช้บัตรประชาชนที่หน่วยที่ทำความตกลงโดยไม่ต้องสำรองจ่าย

ถ้าไปหน่วยบริการที่ไม่ได้ทำความตกลงกับสำนักงานประกันสังคม ต้องสำรองจ่ายก่อนแล้วเบิกผ่านระบบ e-Self Service หรือที่สำนักงานประกันสังคมทั่วประเทศ สอบถามได้ที่สายด่วน 1506 ตลอด 24 ชั่วโมง ข่าวของกรมประชาสัมพันธ์วันที่ 20 เมษายน 2569 ระบุว่าสิทธินี้ใช้กับผู้ประกันตนมาตรา 33 และมาตรา 39 ผู้ที่ส่งเงินสมทบเองควรอ่าน สิทธิของผู้ประกันตนมาตรา 39 ประกอบ

สิทธิบัตรทองสำหรับเหงือกบวม

กรุงเทพธุรกิจรายงานเมื่อวันที่ 20 กุมภาพันธ์ 2568 โดยอ้างโฆษก สปสช. ว่ามีคลินิกทันตกรรมเอกชนร่วมโครงการ 30 บาทรักษาทุกที่ 1,427 แห่ง ให้บริการ 5 รายการ ได้แก่ ขูดหินปูน อุดฟัน ถอนฟัน เคลือบหลุมร่องฟัน และเคลือบฟลูออไรด์ ใช้ได้ปีละ 3 ครั้ง ส่วนฟันเทียมและรากฟันเทียมให้ติดต่อโรงพยาบาลรัฐประจำอำเภอหรือจังหวัด ตัวเลขนี้เป็นข้อมูลต้นปี 2568 ควรเช็กรายชื่อคลินิกล่าสุดบนเว็บไซต์ สปสช. ก่อนไป และถ้าไม่แน่ใจว่าตัวเองอยู่สิทธิไหน ดูวิธี เช็คสิทธิรักษาพยาบาล

คำถามที่พบบ่อย

เหงือกบวมเกิดจากอะไรบ่อยที่สุด?

บ่อยที่สุดคือเหงือกอักเสบจากคราบจุลินทรีย์ที่สะสมตามขอบเหงือกเพราะแปรงฟันและทำความสะอาดซอกฟันไม่ทั่วถึง

เหงือกอักเสบกับเหงือกบวมต่างกันไหม?

ต่างกัน เหงือกบวมเป็นอาการ ส่วนเหงือกอักเสบเป็นภาวะหนึ่งที่ทำให้บวม เหงือกบวมยังเกิดจากโรคปริทันต์ ฝีในช่องปาก หรือเหงือกคลุมฟันคุดอักเสบได้

เหงือกบวมกินยาอะไรได้?

ยาแก้ปวดช่วยบรรเทาอาการระหว่างรอพบทันตแพทย์ได้ NHS ยกตัวอย่างพาราเซตามอลและไอบูโพรเฟน แต่การเลือกยาและขนาดยาควรให้เภสัชกรหรือทันตแพทย์ประเมิน โดยเฉพาะคนท้องและผู้มีโรคประจำตัว

ซื้อยาปฏิชีวนะมากินเองได้ไหมเมื่อเหงือกบวม?

ไม่ควร ยาปฏิชีวนะไม่ได้เอาคราบหรือหินน้ำลายออก และ NHS ระบุว่าใช้เฉพาะบางกรณี เช่น โรคเหงือกรุนแรงหรือฝี ซึ่งทันตแพทย์ต้องตรวจก่อน ตรงกับนโยบายการใช้ยาอย่างสมเหตุผลของไทย

เหงือกบวมกี่วันหาย?

ไม่มีตัวเลขเดียวที่ใช้ได้กับทุกคน เหงือกอักเสบระยะแรกควรดีขึ้นเมื่อทำความสะอาดได้ดีและขูดหินปูน ถ้าดูแลเต็มที่แล้วยังไม่ดีขึ้นให้พบทันตแพทย์ ส่วนฝีในช่องปากจะไม่หายเอง

เหงือกบวมเป็นหนองอันตรายไหม?

เหงือกบวมเป็นหนองเข้าข่ายฝีในช่องปาก ต้องให้ทันตแพทย์ระบายหนองและรักษาต้นเหตุโดยเร็ว ถ้ามีหน้าบวมมาก หายใจ พูด หรือกลืนลำบาก ให้โทร 1669

ฟันคุดทำให้เหงือกบวมไหม?

ทำได้ ฟันคุดที่ขึ้นไม่เต็มซี่และมีเหงือกคลุมบางส่วนอาจทำให้เหงือกรอบฟันติดเชื้อที่เรียกว่า pericoronitis ปวดและบวมบริเวณฟันกรามซี่ในสุด

คนไทยเป็นเหงือกอักเสบมากแค่ไหน?

การสำรวจสุขภาพช่องปากแห่งชาติ ครั้งที่ 9 ปี 2566 พบเหงือกอักเสบในเด็ก 12 ปี ร้อยละ 80.2 วัยทำงาน 35 ถึง 44 ปี ร้อยละ 81.0 และผู้สูงอายุ 60 ถึง 74 ปี ร้อยละ 74.3

บทความที่น่าตื่นเต้นมากขึ้น เที่ยววันไหลพัทยา สัมผัสประเพณีสงกรานต์

ประกันสังคมขูดหินปูนได้ปีละเท่าไหร่ในปี 2569?

ตั้งแต่ 1 พฤษภาคม 2569 ที่โรงพยาบาลรัฐที่ทำความตกลง ขูดหินปูน อุด ถอน และเกลารากฟันได้โดยไม่จำกัดจำนวนครั้งตามความจำเป็นทางการแพทย์ ส่วนโรงพยาบาลเอกชนใช้วงเงิน 900 บาทต่อปี

บัตรทองขูดหินปูนที่คลินิกเอกชนได้ไหม?

ได้ที่คลินิกที่ร่วมโครงการ 30 บาทรักษาทุกที่ ข้อมูลเดือนกุมภาพันธ์ 2568 ระบุว่ามี 1,427 แห่ง ให้บริการ 5 รายการรวมขูดหินปูน ปีละ 3 ครั้ง ควรเช็กรายชื่อล่าสุดกับ สปสช. ก่อนไป

ใช้น้ำยาบ้วนปากแทนการแปรงฟันได้ไหม?

ไม่ได้ น้ำยาบ้วนปากไม่ได้แทนการแปรงฟันและการทำความสะอาดซอกฟัน และ NHS แนะนำไม่ให้ใช้ทันทีหลังแปรงฟันเพราะจะล้างฟลูออไรด์ออก

เริ่มแก้เหงือกบวมจากการแปรงฟันคืนนี้และนัดขูดหินปูน

ถ้าเหงือกบวมและเลือดออกตอนแปรงฟันแต่ไม่มีหนอง ไม่มีไข้ และหน้าไม่บวม เริ่มได้คืนนี้ แปรงฟันด้วยยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ประมาณ 2 นาทีก่อนนอน ทำความสะอาดซอกฟันวันละครั้ง แล้วนัดขูดหินปูนด้วยสิทธิที่มี ผู้ประกันตนที่ใช้โรงพยาบาลรัฐที่ทำความตกลงได้สิทธิใหม่ตั้งแต่ 1 พฤษภาคม 2569 ส่วนผู้ถือบัตรทองให้เช็กหน่วยบริการหรือคลินิกที่ร่วมโครงการก่อน

ถ้าเป็นตุ่มหนอง บวมรอบฟันคุด ฟันโยก หรือดูแลเต็มที่แล้วไม่ดีขึ้น อย่าซื้อยาปฏิชีวนะมากินเอง ให้นัดทันตแพทย์โดยเร็ว และถ้าหายใจ พูด หรือกลืนลำบาก ให้โทร 1669 ทันที

ตัวเลขในบทความนี้มาจากแหล่งที่อ้างอิงท้ายบทความ ณ วันตรวจสอบ 30 กันยายน 2569 ได้แก่ ผลสำรวจสุขภาพช่องปากแห่งชาติที่เก็บข้อมูลปี 2566 สิทธิประกันสังคมที่มีผลตั้งแต่ 1 พฤษภาคม 2569 และข้อมูลบัตรทองที่รายงานเมื่อกุมภาพันธ์ 2568 สิทธิเปลี่ยนแปลงได้ โปรดยืนยันกับสำนักงานประกันสังคม สปสช. หรือหน่วยบริการก่อนใช้สิทธิ บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์เฉพาะราย ไม่ใช้แทนการตรวจโดยทันตแพทย์ และไม่ใช่คำแนะนำให้เริ่ม ปรับ หรือหยุดยาเอง